لزوم ثبت کلوتهای شهداد

حفاظت و نگهداری و نیز پاسداشت مستمر و همگانی آنچه که از ارزش خاصی برخوردار است و در جایگاه منحصر به فردی قرار گرفته، امری معمول و ارزشمند است و افزایش تعداد این آثار، در هر بخش که باشد خود نشانی از رشد و توسعه فرهنگی محسوب می گردد. کشور ما نمونه ای کوچک از یک سبد پر از داشته های با ارزش تاریخی، فرهنگی، طبیعی و معنویست که می طلبد امروز ما در برابر این همه اثار ارزشمند، به رسم ادای دین به تاریخ و طبیعت در مسیر ثبت و حفاظت از آنها گام برداریم.

یکی از بخش های با اهمیت در این رابطه میراث طبیعی ماست که با توجه به تنوع اقلیمی و طبیعی ایران، دستمان در این رابطه پر و سنگین است. ثبت دماوند به عنوان آغاز این حرکت گام خوبی بود که باید محکم تر و ادامه دار باشد. در همین زمینه اولویتها هم باید شناسایی شود. آثار طبیعی ما مثل دیگر آثار، در معرض آسیب و خسارت های متنوعی می باشند و با توجه به ساختار و موجودیتی که دارند، متاسفانه راهی برای بازسازی و مرمت آنها نیست و در واقع جبران خسارت در آثار طبیعی گاهی موضوعی خواهد بود از سر شوخی.

کلوتهای شهداد، بخشی که باعث شده اند بیابان های ایران را به شکل قدرتمندی از دیگر نقاط بیابانی جهان زیباتر و منحصر به فردتر نمایان سازند یکی از چندین نمونه آثار با ارزش طبیعی ما می باشند. اگر چه عناصر قابل توجه دیگری هم بر پیشانی نقاط کویری و بیابانی ایران جلوه گر است. اما کلوتها با آن بار افسانه ای و ارزشهای علمی و زیبایی شناسی که دارند، سر هر بیننده ای را به تعظیم وا می دارند.

بیابان لوت با 80 هزار کیلومتر مربع وسعت قابل توجهی از کشور را لبریز از زیبایی ها و چشم اندازهای ناب و دلچسب طبیعی نموده است. گل سر سبد این زیبایی ها، کلوتها می باشند. در 130 کیلومتری شمال غرب شهر کرمان پهنه ای خطی شکل که با حرکتی مواج گسترده شده است با مساحتی در حدود (km 80×140) فضایی آمیخته با افسانه و شگفتی را حاصل آورده اند. بزرگترین، شگفت انگیزترین، زیباترین و ترین های بسیار دیگری باعث شده اند که کلوتهای اسرارآمیز شهداد محدوده ای منحصر به فرد را در کشور عزیزمان رقم بزنند و این افتخار را نصیب ما کنند که میزبان این اثر خارق العاده در جهان باشیم.

گفتگو و نوشتن در رابطه با ارزشهای این منطقه سخت است چرا که فضای سنگین و جذاب به تعبیری بزرگترین شهر کلوخی جهان، تنها در دیدن و قرار گرفتن در برابر عظمت آن حاصل می گردد. احساسی که در طول عمر آدمی با او به یادگار خواهد ماند. این عارضه های طبیعی که حاصل هزاران هزار سال تلاش و خلاقیت طبیعت می باشند چند سالی است به واسطه بیشتر شدن علاقه مردم به سفر و گردش و نیز توجه بخشهای گردشگری به کویر از حالت گوشه نشینی خارج شده اند و هر ساله بیشتر از پیش میزبان خیل علاقمندان از سراسر ایران و جهان می باشند.

همچنین انجام فعالیت های عمرانی از جمله جاده آسفالته شهداد به نهبندان که از دل کلوتها می گذرد عامل دیگری در افزایش تعداد حضور انسانها در این منطقه بکر و کمیاب دنیا شده است. به همین واسطه کم کم شاهد بروز تغییر و تحولاتی در این محدوده هستیم و همان جور که توقع می رود نشانه های حضور ما آدمها هر روز در حال افزایش است و می توان سرنوشت کلوتها را پیش بینی کرد. رفت و آمدهای تعریف نشده، حضور انواع ماشین آلات و خودروهای سبک و سنگین که آزادانه به هر کجا که دلشان بخواهد می تازدند، به جای گذاردن زباله و انجام مانورهای نظامی، برگزاری برنامه های جمعی بدون رعایت اصول طبیعت گردی و بی توجه به ارزشهای این محدوده و عوامل فراوان دیگر، می طلبند که هر چه سریعتر اقدام به ثبت کلوتهای شهداد نمود. با توجه به خصوصیات و ارزشهای قابل کلوتها و نیز مناطق ارزشمند اطراف آنها از جمله پهنه سنگی گندم بریان که یکی از گرمترین نقاط کره زمین است و یا وجود نپکاهای غول پیکر، رود شور و ... به راحتی می توانند یک پارک ملی به حساب آیند که بخشهایی از آن مثل کلوتها، در آثار جهانی به ثبت رسیده باشند.

این موضوع باید در اولویتهای کاری دست اندرکاران قرار گیرد. ثبت چهار اثر ارزشمند ایران که سمبلی از چهار اقلیم باشند، ارزش های کشور ما را در جهان به خوبی به رخ خواهند کشید. چیزی که دور از دسترس نیست و با کمی جدیت و خواستن انجام خواهد پذیرفت.

مطالب مرتبط

• گرم ترین نقطه کره زمین در ایران
• کویر شهداد پرتاب خیال به واقعیت
• کرمان، ایران ناشناخته
• بیانیه‌ی هیات داوران سومین جشنواره‌ی مطبوعات استان‌های کویری ایران – مرحله‌ی اول استانی
• من تو من